S'ah'eeh' muslimge dhivehi tharujamaa aai sh'arh'a : dhevana bai / translated by Hussain Rasheed Ahmed

ފިހުރިސްތު

ސިދްރަތުލް މުންތަހާގެ ވާހަކަ ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ﷲގެ ވަޙީގެ މާނައަކީ ކޮބައިކަމާއި، އިސްރާގެރޭ ރަސޫލާއަށް ﷲ ފެނިވަޑައިގަތްތޯ، މިވާހަކަ ނަންގެނެވެނު ބާބު

ކީރިތި ރަސޫލާގެ ބަސްފުޅު "އަލިގަދަކަމުން އެއަލީގެ ތެރެއިން އަހުރެންނަށް ފެންނާނީ ކިހިނަކުންހޭ، އަހަންނަށް ފެނުނީ ނޫރެކޭ" މިދެބަސްފުޅު ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ކީރިތި ރަސޫލާގެ ބަސްފުޅު، ﷲގެ ޙަޟްރަތަށް ނިދުމެއް ނުވާކަމާއި، އަދި އެއިލާހުގެ ނިވާފަތްގަނޑަކީ ނޫރު ކަމާއި، އަދި މާތް ﷲ ފާޅުވެ ވޮޑިގެންފިނަމަ، މަޚްލީޤުތަކުންގެ ތެރެއިން އެއިލާހުގެ ވަޖްހުފުޅުގެ ނޫރު ފޯރި ކޮންމެ އެއްޗެއް އެނޫރުން އަނދައި ހުލިވެގެން ދާނެ ކަމާއި، މިކަންކަމާއިމެދު އައިސްފައިހުރި ދަލީލުތައް ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

އާޚިރަތް ދުވަހު ﷲގެ ވަޖުހުފުޅު ދުށުމުގެ ނަޞީބު މުސްލިމުންނަށް ލިބުން އޮތްކަން ސާބިތުވެގެންވާ ބާބު

ﷲ ދުށުމުގެ ގޮތް މަޢުރިފާވުމާއި ބެހޭ ބާބު

ޝަފާޢަތްތެރިވުން ސާބިތުވެގެންވާ ކަމާއި ﷲގެ އެއްކައުވަންތަކަން ޤަބޫލުކުރާ އެންމެން ނަރަކައިން ނެރުއްވާނެކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ނަރަކައިން އެންމެ ފަހުން ނިކުންނާނެ މީހުންނާ ބެހޭ ބާބު

ސުވަރުގޭގައި އެންމެ ދަށު ދަރަޖާގައި އުޅޭނެ މީހަކީ ކޮބައިކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ކީރިތި ރަސޫލާގެ ބަސްފުޅު، ސުވަރުގޭގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ޝަފާޢަތްތެރިވެ ވަޑައިގަންނަވާނެ ބޭކަލަކީ ތިމަން ކަލޭގެފާނުއީމޭ، އަދި ނަބީ ބޭކަލުންގެ ތެރޭން އެބޭކަލަކަށް އެންމެ ގިނަމީހުން ތަބާވާނެ ބޭކަލަކީވެސް ތިމަން ކަލޭގެފާނުއީމޭ، ވިދާޅުވި ބަސްފުޅު

ކީރިތި ރަސޫލާ އެކަލޭގެފާނަށް ލިބިވަޑައިގެތް ޙާއްޞަ ދުޢާފުޅު، އުއްމަތުގެ ޙައްޤުގައި ޝަފާޢަތްތެރިވެ ވަޑައިގަތުމަށް ފަސްކުރެއްވި ވާހަކަ ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ކީރިތި ރަސޫލާ އެކަލޭގެފާނުންގެ އުއްމަތަށްޓަކައި ދުޢާފުޅު ކުރެއްވުމާއި އެއުރެންނަށް އޯގާތެރިވެ ވަޑައިގަތުމުގެ ގޮތުން ކީރިތި ކުރައްވައި އުޅުއްވާ ވާހަކަ ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ކުފުރުމަތީ ހުރެ މަރުވެއްޖެ މީހާ ދާހުށީ ނަރަކައަށްކަމާއި އޭނާއަކަށް ޝަފާޢަތްތެރި ކަމެއް އަދި ތިމާގެ މީހުންގެ ކިބައިންވިއަސް ނަފައެއް ނުކުރާނެކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

އޭ ރަސޫލާއެވެ! "ކަލޭގެ ޢާއިލީ ގާތްތިމާގެ މީހުންނަށް ދީނަށް ގޮވައިލައްވާށެވެ!" މިބަސްފުޅު ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

އަބޫޠާލިބަށް ޓަކައި ކީރިތި ރަސޫލާ ޝަފާޢަތްތެރިވެ ވަޑައިގަތް ވާހަކަ ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ކުފުރުގެ ޙާލަތުގައި މަރުވިމީހަކަށް އޭނާ ކޮށްފައިހުރި ހެއު ޢަމަލެއްގެ ނަފާއެއް ނުކުރާނެކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

މުސްލިމުންނާއި ގާތް ގުޅުން ބޭއްވުމާއި އެނޫން މީހުންނާއެކު ގާތްގުޅުން ނުބޭއްވުމާއި އެމީހުންނާ ދުރުހެލިވެ އުޅުން ހުއްދަކަމުގެ ވާހަކަ ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

މުސްލިމުންގެ ޖަމާޢަތްތަކެއް ޢަޛާބެއް ލިބުމެއްނެތި، އަދި ހިސާބުކިތާބެއް ބެއްލުވުމެއްނެތި، ސުވަރުގެ ވެއްދެވޭނެކަމުގެ ހެކި ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ސުވަރުގެވެރިންގެ ތެރޭން ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަކީ މިއުއްމަތުގެ މީހުންކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

އާދަމުގެފާނާއި މުޚާތިބުވެ ވޮޑިގެން، ނަރަކައިން ކޮންމެ ހާހަކުން ނުވަސަތޭކަ ނަވާނަވައި މީހުން ނެރޭށޭ، ﷲ ވަޙީކުރެއްވި ބަސްފުޅު ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ޠަހާރަތާ ބެހޭ ފޮތް

ވުޟޫގެ މާތްކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ނަމާދު ކުރުމުގައި ޠަހާރަތަކީ ވާޖިބު ކަމެއްކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ވުޟޫގެ ސިފައާއި ވުޟޫ ފުރިހަމަވަނީ ކޮން ކަމަކުންކަން

ވުޟޫގެ މާތް ކަމާއި އޭގެ ފަހުން ނަމާދު ކުރުން ސުއްނަތް ވެގެންވާ

ފަރުޟު ފަސް ނަމާދު، އެއް ނަމާދުން އަނެއް ނަމާދާއި، އެއް ހުކުރުން އަނެއް ހުކުރާއި އެއް ރޯދަ މަހުން އަނެއް ރޯދަ މަހާއި، މިކަންކަމަކީ ބޮޑެތި ފާފަތަކަށް އަރައި ނުގަންނަހައި ހިނދަކު އެމީހާގެ ކައްފާރާއަކަށް ވެގެންދާ ކަންކަމެއްކަން ބަޔާން ވެގެންވާ ބާބު

ވުޟޫއަށް ފަހު ކިއުން ސުއްނަތްވެގެންވާ ޛިކުރާ ބެހޭ ބާބު

ވުޟޫގެ ތަރުތީބަކީ ކޮބައިކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ދެފައިތިލަ ފުރިހަމައަށް ދޮވުން ވާޖިބުވެގެންވާކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ވުޟޫގެ އެންމެހައި ގުނަންތަކަކަށް ފެން ވާޞިލުވުން ވާޖިބުވާކަން

ވުޟޫ ކުރުމުގައި ޣުއްރަތް ތަޙްޖީލު ދިގު ކުރުން މުސްތަޙައްބު ވެގެންވާކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ވުޟޫގެ އަސަރު ފޯރާފައިވާ ކޮންމެ ހިސާބަކަށް އޭގެ ނޫރު ފޯރާނެކަން

ދަތި އުނދަގޫ ވަގުތުގައި ފުރިހަމައަށް ވުޟޫކުރުމުން ލިބޭ ސަވާބުގެ ގިނަގުނަކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ދަތް އުނގުޅުމުގެ ވާހަކަ ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ފިޠުރަތުގެ ޚަޞީލަތްތައް ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

އިސްތިންޖާ ކުރާ ގޮތްތައް ބަޔާންވެގެންވާ ބާބ

ދެޙާޖަތުންކުރެ ޙާޖަތަކަށް ދިއުމުގައި ޤިބުލައަށް ކުރިމަތިލުމާއި ބެހޭ ބާބު

ބިނާތަކުގައި މިގޮތަށް އިނުން ހުއްދަވެގެން ވުމާ ބެހޭ ބާބު

ކަނާތުން އިސްތިންޖާ ކުރުން މަނާކުރެވިގެންވާ ބާބު

ޠާހިރު އެންމެހައި ކަންތައްތަކުގައި ކަނާތް ފަރާތް ބޭނުން ކުރުމުގެ މާތްކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

މަގުމައްޗަށާއި ހިޔާ އޮންނަ ތަންތަނަށް ފާޚާނާ ކުރުން މަނާވެގެންވާ

ޤަޟާ ޙާޖަތަށް ފަހު ފެނުން އިސްތިންޖާ ކުރުމުގެ ބާބު

ޚުއްފު ޖޯޑުގައި ފެންފުހުމުގެ ބާބ

ބޮލުގެ ކުރީކޮޅުގައްޔާއި ފަގުޑީގައި ފެންފުހުމުގެ ބާބު

ޚުއްފުގައި ފެންފުހުން ހުއްދަވެގެންވާ ވަގުތު ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

އެތަކެއް ނަމާދެއް އެއް ވުޟޫއަކުން ކުރުން ހުއްދަވެގެންވާކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ތިމާގެ އަތް ނަޖިސްވެފައިވާ ކަމަށް ޝައްކު ކުރެވޭ މީހާ، ތިންފަހަރުމަތިން އަތް ދޮވުމަކާ ނުލައި ފެން ކަންވާރަށް އަތްބޭނުން މަކްރޫހަކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ކުއްތާ ދޫލައިފި އެއްޗެއްގެ ޙުކުމް ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ހުއްޓިފައި އޮންނަ ފެންގަނޑަކަށް ކުޑަކަމު ދިއުން

ހުއްޓިފައި އޮންނަ ފެންގަނޑުން ހިނައިގަތުން މަނާވެގެންވާ

ކުޑަކަމު ޙާޖަތް ފަދަ ނަޖިހެއް މިސްކިތަށް އެޅުމުން، އެނަޖިސް ދޮވުން ވާޖިބުވެގެންވާ ކަމާއި ބިން ނަޖިސްވެއްޖެނަމަ ފެނުން ޠާހިރުވާކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ކިރުތުނބުން ނުވީއްލޭ ކުޑަކުއްޖާގެ ކުޑަ ގިފިލީގެ ޙުކުމާއި އެޠާހިރު ކުރާނެގޮތް ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު


މަނީގެ ޙުކުމް ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ލޭ ނަޖިސްވުމާއި އެއިން ޠާހިރުވާނެގޮތް ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ހީހަކީ ނަޖިހެއްކަމާއި އެއިން ރައްކައުތެރިވުން ވާޖިބުކަން ބަޔާންވެގެންވާ ބާބު

ޙައިޟް ނިފާސްކަމާ ބެހޭ ފޮތް

Fihuristhu:

Feshun
Sidhrathul munthahaa ge vaahaka bayaan vegenvaa baabu
Allah ge vah’eege maana kee kobai kamaai israage reyge rasoolaa ah Allah fenivadaigeiytho, mi vaahaka nan ganevunun baabu
Keerithi rasoolaa ge basfulhu “aligadha kamun e aailaag etherein ahurennah fennaanee kihinakun hey, ahannah fenuny noorekey”mi dhebas fulhu bayaan vegan vaa baabu
Keerithi rasoola ge basfulhu alah ge hal’rathah nidhumeh nuvaakamaai, adhi e ilaahuge nivaafaiygan’dakee nooru kamaai, adhi maiy Allah faalhuve vodigenfi nama makhlooqunthakunge therein e ilaahuge vajhufulhuge nooru foari konme ehccheh e noorah an’dhaa hulivegen dhaane kamaai,mi kan kamaai medhu aisfaihuri dhaleelu thah bayanna vegen vaa baabu
Allah dhushumuge goiy mau’rifaavumaa behey baabu
Sh’afaa’iytheri vunn saabithu vegenvaa kamaai Allah ge ekkauvanthakan qaboolu kuraaenmen narakain neruvvaane kann bayaan vegen vaa baabu
Narakainn enme fahun nukunnaane meehunna behey baabu
Suvarugeyggai nme fahun nikunnaane meehunnaabehey babu
Suvarugeygai enme dhashu dharjaaigai ulheyne meehakee kobaikann bayaan vegenvaa baabu
Keerithi rasolaage basfulhu, suvarugeygai shafaa’iytherive vadaigathumah faskurevi vaahaka bayaan vegen vaa baabu
Keerithi rasoolaa ekaleyge faanah libi vadaigen khaasa’ dhua’fulhu, ummathuge h’aqqugai sh’afaaiytherive vadaigathumah faskurevi vaahaka baya vegenvaa baabu
Keerithi rasoola ekaleyge faanunge ummathatakkai dhua fulhu kurevvumaa eurennah oagaatherive vadaigathumuge gothun keerithi kuruvva ulhuvva vaahaka bayaan vegen vaa baabu
Kufuru mathy hure maruvejje meeha adhaahushee naraka ah kamaaeyna ah sh’afaa’iytheri kameh adhi thimaage meehun kibain vias nafaeh nukuraanekanbayaan vegenv baabu
Ey rasoola ey! “Kaleyge aa’ilaameehunnah dheenah govailaasheve!” mi bas fulhu bayaan vegenvaa baabu
Aboot’aalinattaki keerithi rasoola sh’afaaiytherive vadaigaiy vaahaka bayaan vegenvaa aabu
Kufurgeh’’aalathugai maruvimeehakah eynaa koffaihuri heu a’malehge nafaa eh nukuraanekan bayaavegenvaa baabu
Muslimunge jamaa’iythakuge adh’aabu libumeiynethi, adhi hisaabuthakah bellevumehnethi,suvaruge vedhheveyne kamuge heki bayaanvegenvaa kameh
Suvaruge verinnge therein dhebai kulha ehbayakee mi ummathuge meehunkann bayaan vegenvaa baabu
Aadham ge faanaa mukhaat’ib ve vodigen,narakain konme haahakun nuvasatheykan navnavaimeehun nereyshey, Allah vah’eekurevvi basfulhu bayaanvegenvaa baabu
T’ahaarathaa behey foiy
Vul’ooge maiykan bayaan vegen vaa baabu
Namaadu kurumugai t’haarathakee vaajibu kameh kann bayaan vegen vaa baabu
Vul’ooge sifa aai vul’oo furihama vanee kon kamakun kann
Vul’oo ge maiy kamaai eyge fahun namadhu kurun sunnaiy vegenvaa
Farul’u fas namaadhu, eh namaadhun aneh namaadhai eh hukurun aneh hukurah eh roadha mahun aneh roadha mahaai,mi kan kamee bodethi faafathakah arai nuganna haa hin’dhaku emeehaa ge kaffaaraa akah vegendha kameh kann bayaan vegen vaabaabu
Vul’oo ah fahun kiyun sunaiy vegenvaa dh’ikuraai behey babu
Vul’oo ge thartheebakee kobaika bayaan vegen vaa baabu
Vul’oogai neyfaih saafu kurumuaai,isthinjaa kurumugai ona hiri goiy
Dhefaithila furiham ah dhovun vaajibu bvegenvaa kann bayaanvegenvaa baabu
Vul’oogai enmehai gunannthakah fenn vaas’iluvunn vaajibuvaakan
Vul’oo kurumugai ghurrathiy thah’jeelu dhigu kurun musthah’abbu vegenvaakan vaajibu vaakan bayaanvegenvaa baabu
Vul’ooge asrau foarafivaa konme hisaabakah eyge nooru foaraanekan
Dhathi undhagu vaguthugai furihama ah vul’oo kurumun libey savaabuge ginagunakan bbayaan vegenva baabu
Dhaiy ungulhumuge vaahaka bayaan vegen vaa baabu
Isthinjaa kuraanegoiy bayaan vegen baabu
Fit’urathuge khas’eelaiythah bayaan vegen vaa baabu
Dhe h’aajuthun kure h’aajathakah dhimugai qibula ah kurimathi lumaa behey baabu
Binaathakugaimigothah inun uddha vegen vumaa behey baabu
Kanaathun isthinjaa kurun manaa kurevigenva baabu
T’aahiru enmehai kanthathakugai kanaiy faraaiy beynun kurumuge maiykan bayaan vegen vaa baabu
Magumahchashaai hiyaa onna hiyaa onna thanthanah faah’anaa kurun manaavegegenvaa
Gal’aa haajaathah fahu fenun isthinjaa kurumuge baabu
Khuffu joadugai fenfuhumuge baabu
Hailu’ nifaaskamaa behey foiy
Hail’uveriyaa aa hedhun mathi ehdhaan kurun huhdha vaakan bayaan vegen vaa baabu
Eh bedsheet ehgethereygai hal’veriyaa eku nidhumuge vaahaka
Hail’uveriyaa firimeehage boa dhovedhinumaa funaa alhaidhinun huhdha vumaa ekamana boefai hunna baakee akeet’aahiru ehcheh kamaai ekamanaage un’gugai boa alhaigen othumaai egothah ove quran kiyevun huhdha vunn bayaan vegen vaa baabu